“`html
Reuters, Türkiye’ye bağlı iki insansız hava aracının (İHA) Gazze’ye doğru ilerleyen ve Türkiye ile Mısır arasında bulunan Sumud Filosu’nu takip ettiğini bildirdi.
Ajansın uçak takip verilerine göre, Çorlu’dan havalanan İHA’lar son üç gündür filonun üzerinde sürekli dolaşıyor.
Reuters, uçuşların nedenine dair bilgi almak için Türkiye’deki Dışişleri Bakanlığı, Savunma Bakanlığı ve istihbarat kaynaklarıyla iletişime geçtiğini ancak bir yanıt alamadığını aktardı.
Filo, geçen hafta Girit açıklarında saldırıya uğradıktan sonra İtalya, İspanya ve Yunanistan donanmalarından gemilerin de onlara eşlik etmeye başladığını belirtti.
Gazze’ye insani yardım götürme amacıyla yola çıkan Sumud Filosu’ndaki arızalı bir gemi, dün gece Türkiye’nin yardımıyla güvenli bir şekilde tahliye edildi.
Filonun Türkçe sosyal medya hesabı aracılığıyla 29 Eylül’de paylaşılan açıklamada, “Johnny M” adlı gemide bir su sızıntısı olduğu ve bu nedenle sefarete devam edilemeyeceği belirtildi.
Açıklamaya göre, gemide bulunan bazı aktivistler başka gemilere nakledilirken, bir kısmı karaya çıkarıldı.
Toplam 52 gemiden oluşan filo, katılımcıların güvenli geri dönüşü için Türk hükümeti ve Kızılay’a teşekkür etti ve insani yardım malzemelerinin sağlandığını duyurdu.
Açıklamada, gemilerin “en geç dört gün içinde” Gazze’ye ulaşacağı bilgisi verildi.
İsrail devlet televizyonu Kan, deniz komandolarının “seyir halindeki gemileri ele geçirme” tatbikatları yaptığı ve filoya müdahale etmeye hazırlandığını bildirdi.
Bu tatbikatların “katılımcılara asgari zarar verme” ilkesine göre planlandığı ifade edildi.
Ayrıca, İsrail yetkililerinin filonun organizatörlerine ulaşarak insani yardımı Aşkelon limanı, Kıbrıs ya da Vatikan üzerinden Gazze’ye ulaştırma teklifinde bulunduğu, fakat bu tekliflerin reddedildiği belirtildi. Bu durum, duruma “bilinçli provokasyon” olarak bakılmasına neden oldu.
Yunanistan açıklarında insansız hava aracı saldırısı
Sumud Filosu, 24 Eylül’de Yunanistan açıklarında insansız hava aracı saldırısına uğradıklarını duyurdu.
Filonun sözcüsü Marikaiti Stasinou, gemiler üzerinde drone’ların patladığını ve tüm yolcuların güvende olduğunu ifade etti.
Alman insan hakları savunucusu Yasemin Acar, Instagram paylaşımlarında, filonun üzerinde toplamda 16 İHA tespit ettiklerini ve ardından 11 yelkenliye saldırı gerçekleştirildiğini belirtti.
Acar, bu saldırılardan İsrail’i sorumlu tutarak, “Yunanistan açıklarındaki uluslararası sular adeta bir savaş alanına dönüştü. Ancak durmayacağız, çünkü Gazze’ye yönelik saldırılar devam ediyor” dedi.
Ayrıca, Acar İsrail’in gemilerin telsiz sinyallerini bozduğunu ve zorla ABBA şarkıları dinletildiğini iddia etti.
Filoda bulunan İtalyan Avrupa Parlamentosu üyesi Benedetta Scuderi, İtalyan kamu yayıncısı RAI’ye yaptığı açıklamada, üzerlerine ses bombası atıldığını ifade etti.
Doğa savunucusu Greta Thunberg ise, “Bu tür saldırılara karşı risklerin farkındaydık. Kimse bizi durduramayacak” dedi.
Yunanistan Donanması’ndan bir yetkili, filonun yerel saatle 02:00’de olayı kendilerine bildirdiğini aktardı.
İsrail, 22 Eylül’de yaptığı açıklamada filonun Yunanistan’a varmasına izin verilmeyeceğini belirtti.
İtalya ve İspanya donanma gemisi gönderiyor
Birleşmiş Milletler yetkilileri, olayla ilgili soruşturma yapılması çağrısında bulundu.
İtalyan ve İspanyol yetkililer, vatandaşlarını koruma ve gerektiğinde kurtarma amacıyla donanma gemileri göndereceklerini duyurdu.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, 15 ülkenin ortak açıklama yaptığını hatırlatarak, “vatandaşlarımızı diplomatik olarak koruyacağımızı duyurmuştuk” dedi.
Filo, yelkenli ağırlıklı olup, çok sayıda ülkeden aktivistlere ev sahipliği yapıyor.
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, New York’taki BM zirvesinde olayın kınanmasını sağladı ancak İsrail’i doğrudan sorumlu tutmadı.
İtalya lideri, filonun yaşadığı risklerin önlenmesi için, yardımların Kıbrıs’taki Kudüs Latin Patrikhanesi’ne ulaştırılmasını önerdi.
Gemilerde ayrıca Türkiye’den katılımcılar da yer alıyor.
CHP Genel Başkanı Özgür Özel, 24 Eylül’de İstanbul’da düzenlediği Filistin’e Destek Mitingi’nde Sumud Filosunun “ne olursa olsun” korunmasını talep etti.
Özel, “Sumud, hepimizin vicdanıdır” ifadesini kullandı.
Sumud Filosu hakkında neler biliniyor?
Filonun adı Arapça “sebat” anlamına gelir ve Filistin topraklarında İsrail işgaline karşı gerçekleştirilen şiddetsiz direnişin bir sembolü olarak kullanılır.
Ağustos ayının sonunda İspanya ve İtalya’dan Gazze’ye insani yardım taşımak için yola çıkan Küresel Sumud Filosu, insan hakları savunucuları, avukatlar, doktorlar ve gazetecilerle doludur.
Sumud Filosu, Gazze’deki kıtlık ve İsrail’in kuşatmasına bir tepki olarak yardım ulaştırmayı hedeflemektedir.
İsrail, Gazze’de bir kıtlık olmadığını savunmakta ve Hamas’ı gıda malzemelerinin çalınmasıyla suçlamaktadır.
Filoya destek verenler arasında ünlü oyuncular Susan Sarandon ve Liam Cunningham ile eski Barselona belediye başkanı Ada Colau gibi isimler de yer almaktadır.
Filonun rotası ve katılan gemiler, internet üzerinden takip edilebilir. Haziran ayında, Yasemin Acar ve Greta Thunberg’in de bulunduğu bir grup, Madleen gemisiyle Gazze’ye ulaşmaya çalışırken İsrail tarafından gözaltına alınmış ve sınır dışı edilmiştir.
2010 yılında Mavi Marmara gemisi Gazze’ye doğru yola çıktığında, İsrail güçlerinin saldırısına uğramış ve Türk aktivistlerin de aralarında bulunduğu 10 kişi hayatını kaybetmiş, 28 kişi yaralanmıştı. Bu olay, Türkiye ile İsrail ilişkilerini derinden etkilemiştir.
Sonrasında iki ülke arasında bir anlaşma imzalanmış ve Türkiye’deki İsrail’e karşı açılan dava düşürülmüştür.
“`